Hemden met opgestroopte mouwen – de stad en de dorpen aan de Rotte waren er bekend om. In Bergschenhoek, Bleiswijk en Zevenhuizen dragen ze die nog steeds. Toch zijn er enorme verschillen met ‘toen’.
Neem Bergschenhoek. Het dorp is tot VINEX-locatie gebombardeerd. Bovendien ging het samen met twee andere dorpen: de fusiegemeente Lansingerland. Telde het kleine dorp in 1990 7.500 inwoners, in 2015 moet de fusiegemeente er 74.000 hebben. Veel mensen verkassen de komende tijd dus nog naar een VINEX-woning. Groot, licht en modern ingericht. Zo’n kristallen paleisje is alleen te betalen door hard werken. Tweeverdieners werken ook om hun eigen personeel te betalen. Tuinarchitect en hovenier plempen iedere postzegel grond vol buxushaagjes, grind, een waterpartijtje en grote vazen. Op de millimeter nagemaakt van papier.
Ga je vanaf Rotterdam naar Lansingerland, dan zie je een glazen stad. In rap tempo komen de weilanden vol te staan met immense, hypermoderne kassen. Sparta zou er rustig een balletje kunnen trappen zonder glasschade, zo hoog en groot zijn ze. Bijna alles is geautomatiseerd. De ongeschoolde kaaskop en de moderne gastarbeider doen het handwerk. Blonde Bernadet, die ooit zonder diploma de school verliet, ent de tomatenplanten. Poolse arbeiders plukken paprika’s. Bulgaarse handen laden de fresia’s in de vrachtwagens voor de veiling.
Licht, temperatuur, luchtvochtigheid, bevruchting, groei, ziektes: de teler reguleert en controleert alles. Hij moet van steeds meer zaken verstand hebben. Zijn overall en klompen heeft hij verruild voor een managerspak en leren schoenen. In plaats van paprika’s bekijkt hij papieren. Moe van het denken, trekt hij zich ’s avonds terug op zijn terp. Daarop staat zijn grote villa, bij voorkeur wit met pilaren en een enorm balkon. Een elektronisch bediend hek, een hoge fontein in een gemanicuurd grasveld, enkele bonsaiboompjes, een brede trap die leidt naar dubbele voordeuren. Gelijk zijn kas, telt zijn huis veel ramen. En een dubbele garage voor de Porsche van meneer en de SUV voor mevrouw.
Van de week zag ik tijdens een fietstochtje bij zo’n moderne kas een lichtblauwe vlag hangen: “Hoera, een zoon”. Over een generatie neemt die kleine het werk over. Dan struint hij door een kas zo groot als twee voetbalvelden, met opgestroopte mouwen en een diploma van een academische studie in zijn achterzak.
Categorie: Kassen, Lansingerland, Rotterdam, tweeverdieners
